Het is even een hectisch ontbijt moment. We moeten van alles regelen zo even tussendoor. Er lag ook nog een vriendenboekje dus die pakken we er meteen even bij. De foto van ons kleinste ventje had ik er al ingeplakt dus we kunnen door naar de vragen.
Ik weet nog dat ik dit soort boekjes bij ons meisje heel ingewikkeld vond. Vooral het stukje broertjes en zusjes.Waar deed ik nou goed aan?
Ons meisje was hier wat grilliger in.Soms had ze één broertje en soms twee. Voor mij was het wel duidelijk, maar toch voelde ik de angst dat er dan door andere ouders over gesproken zou geworden. Of dat ons meisje vragen zou krijgen. Toch kwam daar op een gegeven moment het moment dat we met elkaar twee broertjes opschreven. Geen angst, maar trots op Mees. De keuze was gemaakt. Het werd een beetje normaal.
En toen kwamen de eerst vriendenboekjes ook met ons kleinste ventje mee. De hele riedel begon weer opnieuw. Wat te doen? Al leek ons kleinste ventje in de normaal van zijn zus mee te gaan en koos hij er zelf voor om ook een broer in te vullen.
Mijn wederhelft stelt de vraag. Ik kijk naar ons kleinste ventje. Zo in de drukte ontstaat een soort verstilling. Alsof het de normaalste zaak van de wereld is zegt ons kleinste ventje dat hij een broer en een zus heeft. Het is gewoon normaal. Mees is een kleine grote broer. Geen angst geen gekkigheid. Dit is gewoon normaal.
Iets om even bij stil te staan. Oh en natuurlijk weer door met de hectiek van dit ontbijtmoment.
Mijn souvenir ziet er aan de buitenkant duidelijk anders uit dan de souvenirs van de kinderen. Het is een doosje. Maar ik wacht nog even. Eerst doen we hun souvenirs.
Als dat klaar is mag ik. Een gouden papiertje moet ik lospeuteren. Het lijkt een sieradendoosje. En inderdaad zo’n doosje komt tevoorschijn. Voorzichtig maak ik het open. Er ligt een kettinkje in met een hartje. Ik kijk. Het glanst. Nog voordat ik goed kan kijken zegt mijn wederhelft dat het hartje niet perfect is. Niemand zijn hart is perfect. Dat van ons is niet perfect.
Niemand zijn huwelijk is perfect. Een huwelijk is werken. Daar is dat van ons geen uitzondering op. En los van dat huwelijk is er in onze harten sinds 1 november 2018 voor altijd een gat ontstaan. Een gat wat niet meer op te vullen is.
Vanaf die dag verkondigde ik dat mijn hart incompleet was. Meer eigenlijk omdat lege gevoel en dat gemis een plek te geven. Daar zat mijn gemis. Niet te zien, maar wel te voelen. Een hart dat was veranderd op die ene dag en dat zou nooit meer kunnen helen. En ergens hoefde dat voor mij ook niet. Dit was wat het nu voor altijd zou zijn.
Voor altijd een mens, vrouw en moeder met een niet perfect hart. Met een gat in haar hart.
En nu heb ik een niet perfect hart in mijn hart. Ik laat het hart en de ketting door mijn hand glijden. Het is mooi. Het is perfect door niet perfect te zijn. Het is wat ons hart is.
Mijn wederhelft vertelt dat de opdracht voor de maker van dit hartje was dat het niet perfect moest zijn. Geen enkel hart is perfect. Perfectie is niet wat het leven is. En daarom past dit hartje zo goed bij mij. Zo lief.
Dan doe ik het kettinkje om. Het glanst. Het is prachtig. Een mooi en heel passend souvenir. Nu hebben we echt allemaal een souvenir.
We mogen allemaal vragen stellen. Nou daar gaan onze twee toppers. Ze willen van alles weten over de honden, over de sneeuwscooters en over het huisje. Allerlei vragen worden op mijn wederhelft afgevuurd. De kids zijn vol interesse. Maar de vraag die ik verwacht komt helemaal niet. Willen ze niet weten of hun papa een souvenir heeft meegenomen? Uiteindelijk besluit ik het bij ons kleinste ventje in te fluisteren. Hij kijkt me aan en knikt. Dan stelt hij de vraag of er een souvenir is meegekomen naar Nederland. Ons meisje reageert dat ze dat ook wel wilde vragen maar dat ze niet zo netjes vond. Schatjes zijn het toch.
Souveniertjes zijn eigenlijk iedere vakantie een soort sport geworden. Welk souvenir is passend? Wat betalen wij als ouders en wat mogen de kids zelf betalen? Het is altijd weer de vraag. Nou en onze kids konden altijd in ieder plaatsje en in iedere winkel wel een souvenir vinden als we op vakantie waren. Dus wie er zou betalen was altijd de uitdaging.
Soms koos ik gewoon. Zo kocht ik ooit twee knuffels van een papegaaiduiker. Gewoon als herinnering aan ons boottripje waar de papegaaiduikers ons helemaal niet om de oren vlogen zoals de site deed vermoeden toen we boekten. Ze bleken net van het eiland te zijn vertrokken toen we aankwamen. Gelukkig zagen we er nog één. Dus dit souvenir vond ik echt heel passend bij de ervaring die we hadden. En wat waren de kids blij!
In Italië vorig jaar mei kochten we met elkaar ook een souvenir voor Mees. Op de camping konden we zelfgemaakte kaarsen kopen. Dat vonden we een mooi souvenir voor Mees. Hoe mooi dat we ook een keer iets voor hem kochten. De kaars kwam stralend op Mees zijn kast te staan.Hoe leuk dat we dit een keer ook voor Mees iets hadden meegenomen als souvenir. Het was voor het eerst in al die jaren.
Er komen vier souvenirs uit de koffer. Ons meisje krijgt er één, ons kleinste ventje krijgt er één, er is een cadeautje voor mij en het laatste cadeautje blijkt voor Mees. Hoe gaaf! Ook iets voor hem.
We tellen af en maken allemaal onze cadeautjes open. Iedereen is blij! Maar iedereen is ook nieuwsgierig naar het cadeautje voor Mees.
Met elkaar pakken we het uit. Het moet voorzichtig, want het is breekbaar. We zien een prachtig potje voor een kaarsje. Mooi beschilderd met rendieren! Helemaal uit Samiland. Ons meisje staat meteen op en zet hem bij Mees op de kast. Ze heeft nog een vraag dus we moeten door!
We zijn ontwricht. Papa is een weekje op vakantie. Het voelt gewoon gek. Het is ook een feestje of eigenlijk feestweek, maar toch is er steeds een momentje dat het even niet klopt.
Dat is nu ook merkbaar. Het is een doordeweekse dinsdagavond en ons meisje zit nog bij me terwijl het bijna half 10 is. Het is veel te laat…
Maar ze mist papa zo… Ze kan gewoon niet slapen als er iemand niet thuis is.
Mees is door zijn afwezigheid altijd enorm aanwezig in ons gezin. Ergens is dit iets waar we zelf voor gekozen hebben. Ik zie online en in gesprek met andere moeders die een kind moeten missen dat het ook anders kan. Wij kozen er vanaf het begin voor dat Mees zijn stilte oorverdovend zou zijn. Hij zou genoemd blijven worden. Hij zou er altijd bijhoren. Hij zou een actief onderdeel van ons gezin zijn.
Een hecht gezin is wat ik hoopte te zijn. Een gezin dat om elkaar geeft, plezier heeft en elkaar troost. Dat was hoe ik het vanaf het begin voor me zag. We zouden alles samen doen en weinig van elkaar gescheiden zijn. Al moet ik toegeven dat ieder van ons soms verlangde en ook nog wel eens verlangt naar een moment alleen.
Ons meisje was altijd het meest gevoelig voor een missend gezinslid. Vooral in de avond gebeurde het met regelmaat dat ons meisje pas ging slapen als iedereen thuis was. Dus als papa terug was van het sporten en als mama terug was van de opleiding. Dat was nog wel eens een uitdaging, want met mijn opleiding maakte ik het nog wel eens laat. Ze gaf zelf steeds zo mooi aan dat het niet fijn is als er iemand niet thuis is. We zijn fijn met elkaar verweven en aan elkaar gehecht.
Opnieuw is het deze week merkbaar dat we hecht zijn met elkaar. Wat ik altijd zo belangrijk vind blijkt nu weer bevestigd te worden. Ik trek ons meisje tegen me aan en geef haar een knuffel. Een avondje voor mezelf zou best fijn zijn, maar dit moment is ergens ook heel fijn. We missen papa allemaal! We horen bij elkaar te zijn. Nog maar een paar nachtjes…
Voor me op het podiumdeel liggen twee voorwerpen van mij. Ze moesten waardevol zijn. Dus mijn ring van Mees ligt er en er ligt een knuffel van ons kleinste ventje. Peter Puffin uit Schotland. Mijn ring is helemaal zelf ontworpen en gemaakt met vijf glinstertjes. Mees zijn voetjes zijn in het midden afgebeeld. Deze ring is ons gehele gezin. Voor Peter Puffin is dit anders. Die is mee en staat symbool voor onze waardevolle herinnering aan de roadtrip door Schotland.
Het moment hiervoor mocht iedereen vertellen over de meegenomen voorwerpen. Prachtige verhalen. Naast mijn verhaal over Mees door de ring heeft de masterclass leidster een prachtig beeldje meegenomen van een moeder met een ster in haar handen. Ook zij draagt het verlies van een kind met zich mee. Het blijft bijzonder om dit te horen van een andere moeder.
We krijgen de opdracht van de masterclass leidster om één van de voorwerpen te laten liggen en het andere voorwerp terug te nemen. Daarna moeten we de podiumdelen en stoelen weghalen en ons gekozen voorwerp in het midden leggen. Ik besluit op onderbuikgevoel dat ik de ring liever om heb en daardoor gaat Peter Puffin in het midden. Iedereen om me heen maakt een keuze en dan begint het verplaatsen van de meubels. Terwijl ik bezig ben zie ik aan de andere kant dat er tegen een beeldje aangestoten wordt. In een bijna vertragend moment zie ik het beeldje van de moeder met de ster in haar handen omvallen. Ik zie ook dat er iets afbreekt. In mij voel ik een schokje en er ontstaat kippenvel. Oh nee!
Dan gebeurt er van alles en gaat het snel. Ik zie de geraaktheid van de masterclass leidster, maar ze vermand zich. Er komt een verhaal dat er vandaag voorwerpen stuk kunnen gaan of beschadigd kunnen raken. De schrik slaat me om het hart. Ze gaan door met vertellen dat alles te lijmen en te maken is. Nou zo denk ik er echt niet over!
Ten alle tijde ben ik bang geweest dat er iets van Mees kapot zou gaan. Eigenlijk is dat iets wat sindsdien zelfs steeds sterker is geworden. Spullen zijn me ergens helemaal niet dierbaar… Mijn kinderen zijn dierbaar en dat ik er één moet missen overschaduwt alle spullen die er zijn. Die zijn zoveel minder belangrijk. Maar soms is er ook die andere kant… Niks mag meer stuk of weg dus koester ik het. Daarnaast zijn er spullen met een waardevolle herinnering die zeker niet stuk of weg mogen.
Zo heb ik ooit een hele mooie maan met huisje gekocht. Helemaal van porselein. Met een lampje erin waardoor er een heel mooi effect ontstaat als het licht aanstaat. Het liefst zou ik deze op een mooie centrale plek neerzetten, maar uiteindelijk besloot ik dat een hoge plank de meest geschikte plek is. Hij staat nu meer achteraf, maar hij mag niet stuk. Deze lamp staat voor zoveel meer, namelijk voor het huisje van Mees op een ster. Iets wat ik geloof. Gek eigenlijk… Het is maar een lamp en hij is nog vervangbaar ook. Maar toch mag er niks mee gebeuren.
Hier is het wel gebeurd. Een mooi beeldje die voor zoveel meer staat is stuk en er wordt verteld dat er meer stuk kan gaan.
Terwijl ik naar de situatie kijk gaan er twee gedachten in me om. De ene is de opluchting dat ik niks breekbaars mee heb en dat ik mijn ring weer om heb. De ander is dat het me pijn doet dat ik de geraaktheid zie bij de leidster en dat ze zich probeert te herpakken. Dit is iets breekbaars wat niet kapot mag. Dit is meer dan alleen een beeldje. Dat is denk ik wat spullen voor mij kunnen zijn. Meer dan alleen een voorwerp… Ze geven betekenis aan zoveel meer! Zelfs deze Peter Puffin… mag niet kapot. Hij staat voor iets….
Ben benieuwd hoe deze Masterclass verder zal gaan.
“Welterusten kleine man…” begin ik ons slaapliedje, terwijl ons kleinste ventje in zijn bed ligt en klaar is om lekker te gaan slapen. Als ik verder wil gaan wordt er door hem ingegrepen. Hij wil graag ‘grote man’ genoemd worden in het liedje. Hij is al vijf! Bijna zes zelfs! Dat is niet meer klein, dat is groot. Ik kijk ons kleinste ventje even aan.
Iets in mijn hoofd wilde dit ventje vanaf zijn geboorte zo dichtbij mogelijk houden. Hij voelde als een soort bonus. Zonder Mees was dit kleine mannetje er nooit geweest. Een bijzondere gedachte.
Alles in het leven van dit kleine mannetje, en ook van ons meisje trouwens, wilde ik bewust beleven en nooit meer vergeten. Al deze tijd was zo waardevol. Ik wilde niks missen. Een studiedag op mijn vrije dag voelde echt als een horrorfilm. Dat paste niet in mijn hoofd. Hierdoor miste ik tijd met mijn kids.Hoezo wilde iemand me dat ontnemen?
Ons meisje, ons kleinste ventje en hun kleine grote broer Mees.Dat was hoe ik ze noemde. Mijn kids. Mijn mooie en lieve kids.
Onbewust bleven ze beide hierdoor misschien ook wel klein. Of projecteerde ik dat op hen. Al waren er ook momenten dat ik het moment even heel bewust niet wilde beleven. Kamers opruimen en soms ook het bedritueel inclusief alle pogingen om vooral niet te gaan slapen zijn daar voorbeelden van. Maar meestal genoot ik van deze kleine schatjes.
Blijkbaar is het vandaag gestopt. Ons kleinste ventje is nu groot. Ergens voelt dat ook gek. Het voelde altijd al gek dat deze kleine man steeds groter werd dan zijn kleine grote broer Mees. Maar door hem ‘kleine man’ te noemen paste het beter in mijn hoofd.
Maar twee ogen kijken mij bijna dwingend aan. Hij is groot. En misschien is dat ook wel zo…
Ik zet het lied opnieuw in: “Welterusten grote man…”. Een tevreden grote jongen draait zich om en geniet van zijn nieuwe slaapliedje.
Soms is er niks te schrijven. Of is het er wel, maar zie ik het niet. Ik zit in de trein en bereid een nieuw mooi momentje voor. Meestal stroomt het als vanzelf.
Maar ik denk en ik doe, maar het is er gewoon nu even niet. Er stroomt niks en er komt geen ingeving.
Dat heb ik een keer eerder gehad. Een schrijversflow (zoals dat heet) bleef uit. Het was toen tegen de zomervakantie aan. Het schooljaar was afgelopen en we gingen ons klaarmaken voor onze vakantie. Er waren weinig momentjes die ik aan Mees kon linken. Het stroomde niet, er was gewoon niets.
In een vlaag van verstandsverbijstering ben ik toen naar de bibliotheek gegaan en heb ik daar een boek geleend die me ging helpen om goede blogs (mijn mooie momentjes dus) te schrijven. Ik las het helemaal uit en wachtte op het moment dat het zou gaan stromen… En dat gebeurde na het lezen van dat boek nog steeds niet. Ergens had ik dat kunnen weten.
Vanuit dat boek leerde ik dat een mooi momentje niet af te dwingen is. Dat ze komen en er zijn. Maar ze kunnen niet gemaakt worden, omdat ze er op een bepaalde dag moeten zijn. Al schreef ik toen mooie momentjes over wat ik las in dat boek. Ergens kon ik ze wel aan Mees linken. Ik pakte gewoon een zin die door dat boek werd getipt en schreef. Ergens moest het van mezelf gewoon gebeuren. Maar dat waren niet de best geschreven momentjes…
Dus laat ik het nu gaan. Er is even niks. Het zijn gewoon de meer saaie maanden nadat Mees aan het eind van 2025 veel meer nadrukkelijk aanwezig was. Het voelt leeg en kaal, maar dat is ook prima. Dus mocht er deze weken geen mooi momentje voorbijkomen, dan is dat het. Dus het kan zo zijn dat het wat stiller wordt hier. Maar dat ik oké. Soms is het er gewoon niet.
In Afrika hebben ze geen klok. Of ze gebruiken hem niet. Het tijdsbesef is daar leidend ten opzichte van de werkelijke tijd. Ik zit in de collegebank en ga rechtop zitten. De man voorin de collegezaal begint over dat ze in Afrika pas klaar zijn als het klaar is, terwijl in de westerse landen de tijd juist leidend is voor als iets af is of af moet zijn. Denk maar eens aan een doktersbezoek of hoe ik als leerkracht een dag indeel op school. Met elkaar bespreken we wanneer wij geen besef meer hebben van tijd. Vakantie! En er was nog een periode waar ik aan terug moet denken.
De periode nadat we echt afscheid moesten nemen van Mees heb ik eigenlijk als een soort waas beleefd. Dingen gebeurden… gingen langs me heen… En ik liep daar een beetje tussendoor.
Besef van tijd was er in die periode eigenlijk niet. De dagen waren allemaal een beetje hetzelfde. Opstaan, ons kleine meisje op gang helpen, de dag doorkomen, ergens nog wat met eten en het huishouden en dan weer naar bed. Weer opstaan en de riedel opnieuw een soort van doorstaan.
De tijd ging langzaam voorbij en soms ook weer snel… Toen ik weer meer aan het werk wilde gaan, gingen we nog een week met elkaar op vakantie. Even weg, vluchten. Daar mocht ik ervaren dat de tijd verliezen ook prettig kan zijn. Eigenlijk precies wat ik nodig had om het ritme van een werkend leven met tijd daarna weer op te kunnen pakken.
Gek om hier in de collegebank weer aan terug te denken. Het was een gekke, bijzondere en waardevolle tijd. Soms is het goed om de tijd te verliezen. Het is soms nodig.
Maar deze Afrikaanse man vertelt zijn verhalen over een Afrikaan in het Westen met prachtige voorbeelden dat ik onszelf geloof ik nu een beetje aan het uitlachen ben. Rare wezens zijn we toch. Genietend van deze voorbeelden is het verliezen van tijd denk ik soms nodig om te beseffen dat het ook anders kan en om even te resetten. Die Afrikaanse filosofie is zo gek nog niet.
Buiten is het koud. IJskoud. We zouden nog een keer kunnen sleeën, maar eigenlijk heeft niemand er echt zin meer in met deze kou. Dus hebben we een oude traditie van mijn wederhelft afgestoft. We hebben allemaal twee spelletjes opgeschreven en in een tas gedaan. Iedere keer trekken we een spelletje en dat spelletje doen we dan.
Dus nu zijn we bezig met een potje regenwormen. Leuk om met elkaar te doen en zo samen te zijn. Het wordt nog leuker doordat ons meisje een plankje heeft gemaakt. Daar staan bakjes met lekkere dingen op en er liggen bijvoorbeeld ook druiven op. Zo heerlijk kneuterig. Al is het spelletje niet alleen voor de leuk, want we gaan allemaal wel voor de winst. Wat op dit moment voor ons kleinste ventje voor een uitdaging zorgt om zich goed te houden. Ondertussen nemen we wat lekkers en dobbelen we door. Ons meisje biedt me een stuk chocola aan. Ik weet welke chocola dit is. De chocolade van Mees.
Dit jaar is het snel over met de chocolade die Mees gekregen had met Sinterklaas. De munten waren uit zichzelf al verdwenen voordat het Kerst was. Tot op dit moment weten we nog steeds niet 100% zeker wie het is geweest.De chocolademuis lag op een gegeven moment zelfs half opgegeten op Mees zijn kast.
Alleen de chocoladesinterklaas en Mees zijn chocoladeletter stonden nog in zijn geheel op de kast. Maar die haalde ik er voor mijn goede voornemens af begin januari. De kast van Mees werd net als ons huis opgeruimd. Daarnaast had ik mezelf voorgenomen om Mees zijn kast leger en netter te houden. Dus de chocola ging in de snoepbak in de trapkast. Met mijn andere voornemen om wat minder te snoepen verwachtte ik dat de chocola daar nog wel een tijdje zou blijven liggen.
Maar hier ligt de chocolade Sinterklaas in het bakje. Helemaal in stukjes gebroken. Sneu om te zien, maar ook wel weer goed. Het bakje staat bij ons meisje dus ik weet wie er het meest van deze chocolade Sinterklaas gaat snoepen. Al heb ik het mezelf voorgenomen ik wil toch wel een stukje. Dat voelt gewoon alsof dat moet.
Terwijl ik ervan geniet hoor ik een vreugdegeluidje op links van me. Ons kleinste ventje staat ineens weer op winnen. Tja! Zo kan een potje regenwormen zo weer draaien. Ik geloof dat ik zometeen even goed moet dobbelen! Maar eerst nog even een hapje chocola. Alles hier zo samen is vooral even genieten!
Dit is zo’n enorm kale maand. De kerstboom gaat vandaag de deur uit en na alle activiteiten van december voelt het bijna saai deze maand. Alle gezelligheid lijkt weg. Gelukkig is er sneeuw die voor gezelligheid en bezigheid zorgt. Maar eigenlijk is het geen fijne maand.
Alles rondom Mees is ook eigenlijk weer voorbij… Dat voelt ook altijd onprettig in januari.
Vanaf oktober begint altijd een periode van drie maanden waarin Mees wat meer op de voorgrond aanwezig is.
In oktober begint de maand van Mees met herinneringen naar de zwangerschap en alle onderzoeken. Momenten die ik ook afgelopen jaar koesterde. Ik zocht ze zelfs wat actiever op. Na zeven jaar was dat voor mij niet gek. De herinneringen bleken toch weer meer vervaagd en dat is iets wat ik de afgelopen jaren al meer merkte. De eerste drie dagen en de dagen richting 1 november wist ik nog wel, maar de dagen ertussen moest ik toch echt opzoeken wat er op welke dag precies gebeurde zeven jaar geleden.
In november begonnen we met Mees zijn dag. Een dag waarin we naar het Rijksmuseum waren geweest dit jaar. Een dagje Amsterdam. Een fijne dag met elkaar die we afsloten met patat bij het restaurant met de twee gouden bogen.
De week die volgde is altijd een verdrietige en intensieve week. Zo ook dit jaar. Mijn werkdagen vielen eigenlijk net verkeerd… Maar toch kwam ik erdoorheen.
Vanaf die dagen leefde ik toe naar december. Met Sinterklaas is er altijd genoeg ruimte voor Mees. Aansluitend was er WereldLichtjesDag en daarna gingen we door naar Kerst waar Mees ook altijd bij betrokken wordt. Al was het alleen al dat moment dat de ster op onze Kerstboom gezet werd. Dagen vol kaarsjes en momentje van licht. Het was zo’n fijne maand waarin er aandacht mocht zijn voor ons hele gezin.
En eigenlijk stopt die fijne tijd in januari. Weer een jaar verder verwijderd van 2018 toen Mees werd geboren. En dan verdwijnt rustig alle gezelligheid uit ons huis. Minder kaarsjes aan en de lichtjes en prullaria weer weg. Met vandaag de ster die we van de kerstboom halen als één van de laatste dingen.
De kerstboom gaat de deur uit. Een lege en vooral donkere plek ontstaat er. Dan wordt het nog weer wat meer januari. Het is ieder jaar weer wennen…
Mama van een sterretje 